Bij besluiten van de overheid gelden vaak korte en harde termijnen. Snel vaststellen wat het besluit betekent, welke rechtsmiddelen openstaan en wanneer u moet handelen, is daarom de eerste prioriteit.
Een bezwaarschrift opstellen
Bent u het niet eens met een beslissing van een gemeente, uitvoeringsinstantie of andere overheidsorganisatie? Dan kan bezwaar mogelijk zijn. De bezwaartermijn bedraagt vaak zes weken, maar de rechtsmiddelenclausule en wettelijke regeling moeten altijd worden gecontroleerd.
Een bezwaarschrift moet niet alleen tijdig worden ingediend. Het moet ook duidelijk maken welke feiten, belangen en juridische gronden aanleiding geven om het besluit te herzien. EasyLaw beoordeelt het besluit en dossier en vertaalt uw standpunt naar een heldere juridische onderbouwing.
Pro-formabezwaar bij een korte termijn
Is de termijn bijna verstreken en is het dossier nog niet compleet? Dan kan soms eerst een pro-formabezwaarschrift worden ingediend. Daarmee wordt tijdig bezwaar gemaakt en kan om een termijn worden gevraagd om de gronden aan te vullen. Of dit mogelijk en verstandig is, hangt af van het besluit en de procedure.
Waarmee kan EasyLaw helpen?
- Een besluit en de rechtsmiddelenclausule beoordelen.
- De bezwaartermijn en benodigde stukken vaststellen.
- Een pro-forma of inhoudelijk bezwaarschrift opstellen.
- Een zienswijze of reactie op een voorgenomen besluit formuleren.
- Adviseren over omgevingsvergunningen en handhavingsbesluiten.
- Een verzoek om handhaving juridisch onderbouwen.
- De voorbereiding op een hoorzitting ondersteunen.
Als een termijn bijna afloopt, kan het nodig zijn eerst tijdig bezwaar te maken en de motivering later aan te vullen. Stuur daarom altijd het volledige besluit en vermeld wanneer u het heeft ontvangen.
Vergunningen en handhaving
Bestuursrecht speelt ook wanneer u een vergunning aanvraagt, gevolgen ondervindt van een vergunning aan een ander of wilt dat de overheid tegen een overtreding optreedt. Bij een verzoek om handhaving zijn een concrete beschrijving van de overtreding, uw belang en de gewenste maatregel belangrijk.
Van bezwaar naar beroep
Bij bezwaar heroverweegt het bestuursorgaan zijn eigen besluit. Blijft het besluit na bezwaar in stand, dan kan in veel gevallen beroep bij de bestuursrechter openstaan. EasyLaw maakt vooraf duidelijk welke stap aan de orde is en welke termijn daarbij hoort.
De termijn van zes weken — en wat als die verstreken is
Voor bezwaar geldt een termijn van zes weken, te rekenen vanaf de dag na bekendmaking van het besluit. Die termijn is hard: een bezwaarschrift dat één dag te laat binnenkomt, wordt in beginsel niet-ontvankelijk verklaard, hoe sterk uw inhoudelijke argumenten ook zijn. Verzending per post op de laatste dag kan volstaan, mits het stuk binnen een week daarna is ontvangen.
Is de termijn toch verstreken, dan is niet alles verloren. Bij een verschoonbare termijnoverschrijding — bijvoorbeeld wanneer het besluit nooit op het juiste adres is bezorgd, of wanneer de rechtsmiddelenclausule ontbrak of onjuist was — kan het bestuursorgaan het bezwaar alsnog behandelen. Ook kan soms om herziening van het besluit worden gevraagd op grond van nieuwe feiten. Die routes zijn smaller dan een tijdig bezwaar, dus een snelle inschatting is waardevol.
De hoorzitting: waar het verschil wordt gemaakt
In bezwaar heeft u in beginsel recht om te worden gehoord. Die zitting wordt vaak onderschat. Het is het moment waarop u de feiten kunt rechtzetten, kunt reageren op stukken die u pas laat heeft gezien, en kunt toelichten welk belang er voor u werkelijk speelt. Bestuursorganen komen in bezwaar regelmatig tot een andere afweging, zeker wanneer blijkt dat bepaalde omstandigheden bij het primaire besluit niet zijn meegewogen.
Goede voorbereiding betekent: het volledige dossier opvragen, controleren of alle stukken die aan het besluit ten grondslag liggen er ook echt zijn, en de argumenten terugbrengen tot de twee of drie punten die het besluit daadwerkelijk kunnen doen wankelen. EasyLaw bereidt de zitting met u voor of gaat mee.
Als het bestuursorgaan niet op tijd beslist
Blijft een beslissing uit, dan hoeft u niet af te wachten. Na afloop van de beslistermijn kunt u het bestuursorgaan schriftelijk in gebreke stellen. Volgt daarna binnen twee weken nog steeds geen besluit, dan kan in veel gevallen een dwangsom gaan lopen en staat de weg naar de bestuursrechter open om een besluit af te dwingen. Voor sommige besluitsoorten geldt een afwijkende regeling; dat wordt vooraf gecontroleerd.
Spoed: de voorlopige voorziening
Bezwaar schorst de werking van een besluit meestal niet. Dreigt er in de tussentijd onomkeerbare schade — een last onder dwangsom die gaat lopen, een sluiting, een vergunning die wordt ingetrokken — dan kan bij de voorzieningenrechter een voorlopige voorziening worden gevraagd. Dat kan alleen als er ook een bezwaar of beroep loopt, en vraagt om een spoedige, goed onderbouwde aanvraag.
Wat kost het?
Voor het opstellen van een bezwaarschrift geldt een vaste prijs, afhankelijk van de omvang van het dossier. Een pro-formabezwaar om de termijn veilig te stellen, met daarna een korte beoordeling van uw kansen, valt in de laagste categorie. Wordt uw bezwaar gegrond verklaard en is het primaire besluit onrechtmatig door een fout die het bestuursorgaan is aan te rekenen, dan kan een vergoeding van de kosten van rechtsbijstand worden toegekend. Dat verzoek moet wel zijn gedaan vóórdat op het bezwaar wordt beslist; dat wordt daarom standaard meegenomen.
Een praktische beoordeling
Niet alleen de juridische mogelijkheid telt. Ook de gewenste uitkomst, het bewijs, de kosten en de verhouding tot uw belang worden meegenomen. Zo weet u welke route haalbaar en proportioneel is.
Veelgestelde vragen over bezwaar
Hoe lang heb ik om bezwaar te maken?
De termijn is vaak zes weken, gerekend vanaf de juiste wettelijke startdatum. Controleer altijd het besluit en de rechtsmiddelenclausule, omdat uitzonderingen en bijzondere procedures mogelijk zijn.
Kost het maken van bezwaar griffierecht?
Nee. Bezwaar bij het bestuursorgaan zelf is kosteloos. Griffierecht is pas verschuldigd wanneer u daarna beroep instelt bij de rechtbank of een voorlopige voorziening vraagt.
Wat moet er minimaal in een bezwaarschrift staan?
Uw naam en adres, de datum, een omschrijving van het besluit waartegen u bezwaar maakt en de gronden van uw bezwaar. Ontbreekt er iets, dan moet het bestuursorgaan u eerst de gelegenheid geven dat te herstellen. Voeg altijd een kopie van het besluit bij.
Mijn buurman heeft een vergunning gekregen. Kan ik daar iets tegen doen?
Als u belanghebbende bent, kunt u bezwaar maken tegen een aan een ander verleende vergunning. Belanghebbendheid hangt onder meer af van zicht op het bouwwerk, afstand en de aard van de gevolgen voor uw eigen situatie. Let op de termijn: die loopt vanaf de bekendmaking van het besluit, niet vanaf het moment waarop u het toevallig opmerkt.
Wat is het verschil tussen bezwaar en een zienswijze?
Een zienswijze wordt doorgaans ingediend voordat een definitief besluit is genomen. Bezwaar volgt meestal nadat het bestuursorgaan een besluit heeft genomen. Welke stap geldt, staat normaal gesproken in de ontvangen brief of bekendmaking.